Fëmijë · 7 min lexim

Temperatura te fëmijët: çfarë të bëni në kushte shtëpie, sipas moshës, dhe kur të shkoni te mjeku

Nga sa gradë është ethe, si matet saktë, çfarë ndihmon në shtëpi te bebet dhe fëmijët 1–5 vjeç, cilat ilaçe lejohen dhe shenjat që kërkojnë mjek menjëherë.

Temperatura është reagimi normal i trupit ndaj një infeksioni — më së shpeshti viral — dhe në vetvete nuk është sëmundje. Te fëmijët ajo ngjitet shpejt dhe lart, gjë që i tremb prindërit, por lartësia e temperaturës nuk tregon sa i rëndë është infeksioni. Më e rëndësishme është si sillet fëmija: a pi, a luan, a qetësohet.

Për ethe flitet nga 38,0 °C e lart (matur në vesh ose rektalisht; nën sqetull vlerat dalin rreth 0,5 °C më të ulëta). Më poshtë: çfarë të bëni në shtëpi, sipas moshës, dhe kur nuk duhet pritur.

Si matet saktë temperatura te fëmijët

Te bebet nën 1 vjeç matja më e saktë është rektale me termometër digjital (1–2 minuta). Nga 1 vjeç termometri i veshit (infrared) është i shpejtë dhe i saktë kur vendoset drejt në kanalin e veshit; termometri i ballit pa kontakt është praktik për matje gjatë gjumit, por mund të gabojë me 0,3–0,5 °C. Matja nën sqetull është më pak e saktë — shtoni rreth 0,5 °C.

Matni gjithmonë me të njëjtin termometër dhe në të njëjtin vend, që vlerat të krahasohen. Termometrat e vjetër me merkur nuk duhen përdorur më.

Temperatura te fëmijët në kushte shtëpie — çfarë ndihmon

Qëllimi nuk është ta ulni temperaturën në 36,6, por që fëmija të ndihet më mirë. Ofroni lëngje shpesh dhe pak nga pak (ujë, çaj i vakët, qumësht gjiri te bebet), vishni rroba të lehta, mbani dhomën rreth 20 °C dhe lëreni të pushojë — pa e detyruar të hajë. Kompresat e vakëta (jo të ftohta) në ballë dhe pulpa ndihmojnë disa fëmijë; mos e lani me ujë të ftohtë dhe mos përdorni alkool.

Ilaçet kundër temperaturës kanë kuptim kur fëmija vuan: paracetamoli (nga lindja, sipas peshës) dhe ibuprofeni (nga 3–6 muaj dhe mbi 5–6 kg, sipas peshës, jo me stomak bosh dhe jo kur fëmija nuk pi lëngje). Doza llogaritet sipas peshës, jo moshës — pyeteni farmacistin dhe lexoni fletëudhëzuesin. Mos jepni kurrë aspirinë fëmijëve.

Temperatura te bebet 5 muajsh, 1 vjeç, 2 vjeç — ndryshimet sipas moshës

Bebet nën 3 muaj: çdo temperaturë mbi 38 °C është arsye për mjek menjëherë, edhe nëse bebja duket mirë — sistemi imunitar është ende i papjekur. 3–6 muaj: temperatura mbi 38,5 °C ose që zgjat mbi 24 orë duhet parë nga pediatri; mos jepni ibuprofen pa këshillë.

6 muaj – 2 vjeç: shkaqet më të shpeshta janë viroza, daljet e dhëmbëve (që rrallë japin mbi 38,5 °C) dhe infeksionet e veshit. Fëmijët 1–2 vjeç mund të kenë temperatura 39–40 °C nga viroza të thjeshta; e rëndësishme është që të pinë dhe të qetësohen mes valëve. Nga 2 deri 5 vjeç: sillet si te fëmijët më të mëdhenj; kontrolloni fytin, veshët dhe urinën nëse temperatura zgjat.

Kur duhet shkuar te mjeku menjëherë

Shkoni pa vonesë nëse: bebja është nën 3 muaj dhe ka mbi 38 °C; temperatura është mbi 40 °C ose nuk bie fare me ilaç; fëmija është shumë i përgjumur, i dobët, qan pa u qetësuar ose nuk reagon si zakonisht; ka frymëmarrje të shpejtë ose të vështirë; ka njolla në lëkurë që nuk zhduken kur i shtypni me gotë; ka qafë të ngurtë, dridhje (konvulsione), të vjella të përsëritura ose nuk urinon për 8 orë.

Shkoni brenda ditës nëse temperatura zgjat mbi 3 ditë, kthehet pas disa ditësh të mira, ose shoqërohet me dhimbje veshi, kollë të fortë, diarre ose skuqje të lëkurës. Ne ndihmojmë me termometrin e duhur, ilaçet sipas peshës dhe këshillën e parë — mjekun nuk e zëvendësojmë.

Pyetje të shpeshta

Nga sa gradë duhet dhënë ilaç kundër temperaturës?
Jo sipas gradëve, por sipas gjendjes: kur fëmija vuan, nuk pi, nuk fle ose ka mbi 38,5–39 °C. Një fëmijë që luan me 38,5 °C nuk ka nevojë për ilaç.
A mund të kombinohen paracetamoli dhe ibuprofeni?
Mos i jepni bashkë rutinë. Nëse njëri nuk mjafton, mjeku mund të këshillojë alternimin e tyre me orare të qarta — kurrë të dy njëherësh dhe kurrë mbi dozën ditore.
Sa ditë zgjat temperatura nga viroza?
Zakonisht 2–3 ditë, rrallë deri në 5. Nëse zgjat mbi 3 ditë ose kthehet pas përmirësimit, fëmija duhet parë nga pediatri.

Përmbajtja ka karakter informues dhe nuk zëvendëson këshillën, diagnozën ose trajtimin nga mjeku apo farmacisti.